Debaty sejmoweXIX Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie stanu zaopatrzenia wsi w energię elektryczną

   Z upoważnienia prezesa Rady Ministrów, w porozumieniu z ministrem finansów i prezesem Urzędu Regulacji Energetyki, przedstawiam odpowiedź na interpelację pana posła Zbigniewa Rynasiewicza z dnia 5 marca 1998 r. w sprawie środków podejmowanych przez rząd w związku ze złym stanem wiejskich sieci elektroenergetycznych, otrzymaną przy piśmie nr SPS-0202-290/98 z dnia 13 marca 1998 r.    Potrzeba reelektryfikacji wsi jest zgłaszana od kilkunastu lat, corocznie na etapie przygotowania projektu ustawy budżetowej, i zawsze z żądaniem dotacji z budżetu państwa na realizację tej reelektryfikacji. Ostatni wniosek o dotację, o którym wspomina pan poseł, podobnie jak wszystkie poprzednie, nie został uwzględniony, ze względu na wprowadzenie innych niż w poprzednim systemie ustawowych zasad utrzymania, planowania rozwoju i realizacji infrastruktury technicznej w gminach. Zasady te określają w szczególności ustawy: o zagospodarowaniu przestrzennym, o gospodarce nieruchomościami i Prawo energetyczne. Przepisy ustawy Prawo energetyczne jednoznacznie przesądzają, że za stan techniczny lokalnej infrastruktury elektroenergetycznej odpowiedzialne są przedsiębiorstwa energetyczne, natomiast za planowanie rozwoju takiej infrastruktury - władze gmin. Wynika to bezpośrednio z przepisów art. 4 i art. 7 tej ustawy.    Stosownie do przepisów ustawowych tylko gminy we współpracy z przedsiębiorstwami energetycznymi są właściwe do ustalania i uzasadniania zadań w zakresie reelektryfikacji, jak również do określania brakujących środków na ich realizację. Również tylko gminy są uprawnione do stwarzania warunków do podłączania nieruchomości do sieci infrastruktury technicznej, a właściciele nieruchomości mają uczestniczyć w kosztach budowy takiej infrastruktury. Zadania w zakresie reelektryfikacji wsi na obszarze każdej gminy powinny być uwzględnione w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, które są przepisem gminnym oraz w wydawanych przez gminy warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Dopiero zadania z planów i decyzji gmin mogą być przenoszone do planów rozwoju przedsiębiorstw energetycznych.    Jeśli chodzi o skutki wzrostu cen węgla energetycznego, dotychczasowa ich ocena nie upoważnia do stwierdzeń, że w stosunku do roku ubiegłego spowodują ograniczenie środków finansowych przedsiębiorstw energetycznych na ich inwestycje. Nadto przedsiębiorstwa energetyczne mają w przyszłości w kalkulacji ceny energii elektrycznej uwzględniać zapotrzebowanie na środki finansowe do celów rozwojowych. Dotychczas do Ministerstwa Gospodarki nie wpływały informacje z przedsiębiorstw energetycznych o niemożności wywiązywania się z zobowiązań nałożonych na nie przepisami art. 4 i art. 7 ustawy Prawo energetyczne.    Teza o jakoby grożącej katastrofie w zaopatrzeniu wsi w energię elektryczną była od kilku lat i jest nadal głoszona przez niektórych działaczy w sektorze rolnictwa; jako nie mająca uzasadnienia nie może być uznana za prawdopodobną.    Działania rządu są ukierunkowane - stosownie do właściwości - głównie na określenie i zapewnienie w drodze działalności legislacyjnej rozwiązań systemowych w zakresie planowania, realizacji i finansowania infrastruktury technicznej. Działania te zostały usankcjonowane w uchwalonych przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej ww. ustawach.    W opracowywanych obecnie przepisach wykonawczych do ustawy Prawo energetyczne będzie uwzględniony i zapewniony udział przedsiębiorstw energetycznych w ponoszeniu kosztów budowy i rozbudowy infrastruktury, w tym również w zakresie reelektryfikacji wsi. Będą też określone szczegółowe warunki ponoszenia takich kosztów. Nie można jednak oczekiwać, aby przysługujące każdej gminie z mocy ustaw inicjatywy inwestycyjne mogły być zastąpione centralnym programem rządowych zadań i wspomagania ich realizacji z budżetu państwa i aby sporządzanie takich programów znalazło obecnie prawne i merytoryczne uzasadnienie.    W razie podjęcia przez władze gmin uzasadnionych inicjatyw inwestycyjnych w zakresie reelektryfikacji wsi, przedsiębiorstwa energetyczne mają zapewnioną możliwość korzystania z pomocy państwa poprzez instrumenty powszechne, tj.:    - ulgi w podatku dochodowym w związku z poniesionymi wydatkami inwestycyjnymi,    - preferencyjne kredyty - udzielane przez Agencję Modernizacji i Restrukturyzacji Rolnictwa - na rozbudowę infrastruktury wsi,    - program EFSAL (pomoc ze środków budżetowych, pochodzących z pożyczki Międzynarodowego Banku Odbudowy i Rozwoju, w formie pożyczek na procesy restrukturyzacyjne).    Ponadto osobom fizycznym prowadzącym działalność gospodarczą, inwestującym i biorącym udział w inwestowaniu zapewniono możliwość korzystania z powszechnie obowiązujących ulg inwestycyjnych - w podatku dochodowym. Preferencjami podatkowymi bądź ulgami inwestycyjnymi zostały też objęte wydatki na zakup i montaż maszyn, urządzeń i instalacji energetycznych albo na ich wytworzenie we własnym zakresie; dotyczy to urządzeń elektroenergetycznych przetwórczych i zasilających oraz linii i sieci energetycznych.    Minister    Janusz Steinhoff    Warszawa, dnia 10 kwietnia 1998 r.